Do czego służą płytki krwi?
Płytki (trombocyty, PLT) uczestniczą w krzepnięciu krwi – „zaklejają” uszkodzone naczynia. Za mało płytek zwiększa skłonność do krwawień, za dużo – rzadko – może sprzyjać zakrzepom.
Ważne: każde laboratorium ma własne zakresy referencyjne, zależne od metody i jednostek – są wydrukowane na Twoim wyniku obok wartości. Podane tu wartości są orientacyjne dla dorosłych. Wynik zawsze interpretuje lekarz razem z objawami i innymi badaniami. Niewielkie odchylenie od normy często nie ma znaczenia klinicznego.
Obniżone płytki – częste przyczyny
- pseudotrombocytopenia – płytki zlepiają się w probówce z EDTA, a aparat liczy ich za mało; lekarz zleca wtedy badanie w probówce z cytrynianem,
- infekcje wirusowe (przejściowo),
- ciąża (łagodne obniżenie pod koniec ciąży),
- alkohol, niedobór B12 lub kwasu foliowego,
- niektóre leki,
- małopłytkowość immunologiczna, choroby wątroby, choroby szpiku – rzadziej.
Podwyższone płytki – częste przyczyny
- stan zapalny, infekcja,
- niedobór żelaza, krwawienie,
- po operacji, urazie, wysiłku,
- stan po usunięciu śledziony,
- rzadziej choroby szpiku (nadpłytkowość samoistna) – rozważane, gdy płytki są bardzo wysokie i utrzymują się.
Co dalej z wynikiem?
Przy niewielkim odchyleniu i braku objawów – powtórzenie morfologii za kilka tygodni. Przy znacznym lub utrzymującym się odchyleniu lekarz zleca rozmaz krwi, ferrytynę, B12, badania wątroby, a w razie potrzeby kieruje do hematologa.
Na co uważać przy niskich płytkach?
- nie przyjmuj na własną rękę leków wpływających na krzepnięcie (np. kwasu acetylosalicylowego) – zapytaj lekarza,
- unikaj urazów i alkoholu,
- informuj lekarzy i dentystę o wyniku przed zabiegami.