Jakie są objawy anemii?
- zmęczenie, senność, osłabienie, gorsza tolerancja wysiłku,
- bladość skóry i śluzówek,
- duszność i kołatanie serca przy wysiłku,
- zawroty i bóle głowy, uczucie zimna,
- łamliwe paznokcie, wypadanie włosów, pęknięcia kącików ust (niedobór żelaza),
- mrowienie stóp, problemy z pamięcią, zapalenie języka (niedobór B12),
- zespół niespokojnych nóg, ochota na jedzenie lodu lub ziemi (niedobór żelaza).
Łagodna anemia może nie dawać objawów i zostać wykryta przypadkiem w morfologii.
Jakie są najczęstsze przyczyny anemii?
- niedobór żelaza – obfite miesiączki, ciąża, dieta uboga w żelazo, przewlekłe krwawienia z przewodu pokarmowego, celiakia,
- niedobór witaminy B12 – dieta wegańska bez suplementacji, choroby żołądka, niektóre leki (np. metformina, leki na zgagę stosowane długo),
- niedobór kwasu foliowego,
- choroby przewlekłe – nerek, zapalne,
- rzadziej: choroby krwi i szpiku, hemoliza.
Jakie badania wykonać?
Morfologia (hemoglobina, MCV), a dalej zależnie od wyniku: ferrytyna (zapasy żelaza), żelazo, witamina B12, kwas foliowy, retikulocyty, badania nerek. U osób po 40.–50. roku życia z niedoborem żelaza bez jasnej przyczyny lekarz często szuka źródła krwawienia z przewodu pokarmowego (np. gastroskopia, kolonoskopia).
Orientacyjnie hemoglobina u dorosłych: kobiety ok. 12–16 g/dl, mężczyźni ok. 13,5–18 g/dl – sprawdź zakres na swoim wyniku.
Jak leczy się anemię?
- leczy się przyczynę (np. obfite miesiączki, celiakię),
- uzupełnia niedobory – preparaty żelaza, B12 lub kwasu foliowego zgodnie z zaleceniem lekarza lub ulotką; nadmiar żelaza też szkodzi,
- dieta: mięso, ryby, rośliny strączkowe, zielone warzywa; witamina C poprawia wchłanianie żelaza, a herbata i kawa do posiłku je zmniejszają.
Kiedy umówić się do lekarza?
Gdy masz objawy anemii, obfite miesiączki, krew w stolcu, chudniesz bez powodu, jesteś w ciąży lub morfologia pokazała obniżoną hemoglobinę. Lekarz rodzinny zleci badania bezpłatnie.