Jakie są objawy szkarlatyny?
- nagła gorączka, ból gardła, bóle głowy, czasem wymioty i bóle brzucha,
- po 1–2 dniach drobnoplamista wysypka, początkowo na szyi, tułowiu, w pachwinach i zgięciach, potem uogólniona; skóra jest szorstka, okolica ust pozostaje blada (tzw. trójkąt Filatowa),
- język „malinowy” – po kilku dniach czerwony, z wyraźnymi brodawkami,
- czerwone, powiększone migdałki z nalotem,
- po kilku dniach złuszczanie skóry na dłoniach i stopach.
Jak przenosi się szkarlatyna?
Wywołują ją paciorkowce grupy A, które przenoszą się drogą kropelkową i przez bezpośredni kontakt (wspólne naczynia, zabawki). Dzieci w wieku przedszkolnym i szkolnym chorują najczęściej, zwłaszcza zimą i wiosną. Dziecko jest zakaźne w czasie choroby i do chwili rozpoczęcia skutecznego antybiotyku.
Jak się leczy szkarlatynę?
Podstawą jest antybiotyk dobrany przez lekarza – podawany dokładnie według zaleceń i przez cały przepisany czas, także po poprawie. Wczesne leczenie skraca chorobę, zmniejsza zakaźność i zapobiega powikłaniom (gorączka reumatyczna, zapalenie nerek, ropnie). Dodatkowo stosuje się leczenie objawowe: płyny, odpoczynek, leki przeciwbólowe i przeciwgorączkowe zgodnie z ulotką. Rozpoznanie opiera się na objawach i szybkim teście na paciorkowca z gardła lub posiewie.
Powrót do żłobka lub szkoły i kontakty w domu
O terminie powrotu informuje lekarz – zwykle po upływie czasu od podania pierwszych dawek antybiotyku i ustąpieniu gorączki. Domownicy z objawami anginy powinni zgłosić się do lekarza. Higiena rąk, wietrzenie, osobne naczynia i szczoteczka (po chorobie warto wymienić szczoteczkę) zmniejszają ryzyko przeniesienia. Szkarlatyna podlega zgłoszeniu do sanepidu, co robi lekarz.
Czy można zachorować drugi raz?
Tak, istnieje kilka szczepów paciorkowców wytwarzających toksynę wysypkową, więc zdarzają się nawroty. Dlatego poprzednie przebycie szkarlatyny nie wyklucza kolejnej infekcji.
Jak przygotować się do wizyty u lekarza?
Dobrze przygotowana wizyta skraca drogę do rozpoznania. Zapisz wcześniej i zabierz ze sobą:
- datę początku gorączki i wysypki oraz jej opis, najlepiej ze zdjęciem
- informację o kontaktach z chorymi w przedszkolu lub szkole
- alergie na leki
- książeczkę zdrowia dziecka
- pytania o czas izolacji, powrót do placówki i konieczność badań kontrolnych
Jeśli coś jest niejasne, dopytaj, na jakie objawy zwracać uwagę i kiedy zgłosić się ponownie – to ułatwia późniejszą obserwację w domu.