Kiedy sąd orzeka separację?
Zgodnie z art. 611 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego sąd orzeka separację, jeśli nastąpił zupełny rozkład pożycia. W odróżnieniu od rozwodu nie musi być on trwały – to rozwiązanie dla par, które chcą żyć osobno, ale nie wykluczają powrotu albo z powodów religijnych nie chcą rozwodu.
Separacji nie orzeka się, jeśli ucierpiałoby dobro wspólnych małoletnich dzieci lub byłoby to sprzeczne z zasadami współżycia społecznego.
Zgodny wniosek czy pozew o separację?
- Zgodny wniosek o separację – gdy oboje małżonkowie chcą separacji i nie mają wspólnych małoletnich dzieci. Sprawa toczy się w trybie nieprocesowym, sąd może orzec separację bez orzekania o winie. Opłata: 100 zł.
- Pozew o separację – gdy żąda jej jeden małżonek albo są wspólne małoletnie dzieci. Opłata: 600 zł.
Właściwy jest sąd okręgowy – według tych samych zasad co przy rozwodzie (ostatnie wspólne miejsce zamieszkania, jeśli jedno z małżonków tam mieszka).
Jakie są skutki separacji?
- powstaje rozdzielność majątkowa – co zarobicie od tej chwili, należy do każdego z was osobno,
- nie dziedziczycie po sobie z ustawy,
- sąd rozstrzyga o władzy rodzicielskiej, kontaktach z dziećmi i alimentach,
- małżonkowie mają obowiązek wzajemnej pomocy, jeśli wymagają tego względy słuszności,
- nie można zawrzeć nowego małżeństwa,
- nie wracasz do poprzedniego nazwiska (to możliwe tylko po rozwodzie).
Czy separację można znieść?
Tak. Na zgodne żądanie małżonków sąd znosi separację – wtedy ustają jej skutki. Rozdzielność majątkowa nie wraca jednak automatycznie do wspólności; sąd na wniosek może ją przywrócić. Jeśli z kolei rozkład pożycia stanie się trwały, każdy z małżonków może później wnieść o rozwód.
Separacja faktyczna – czy to to samo?
Nie. Separacja faktyczna to po prostu osobne mieszkanie bez wyroku sądu. Nie znosi wspólności majątkowej ani prawa do dziedziczenia. Może natomiast być dowodem w sprawie rozwodowej, że pożycie ustało.
Gdzie uzyskać pomoc?
Bezpłatną poradę prawną i mediację otrzymasz w punktach nieodpłatnej pomocy prawnej (zapisy: np.ms.gov.pl). Przy kryzysie w związku pomocna jest terapia par albo bezpłatna konsultacja psychologiczna w ramach NFZ.